1 złoty wzór 1986 – Wprowadzenie
Moneta 1 złoty wzór 1986 to jedno z istotniejszych wydania jednostek monetarnych w historii Polski. Wprowadzona do obiegu na podstawie zarządzenia z 11 czerwca 1957 roku, stanowiła kontynuację monety jednozłotowej wzór 1957. Jej produkcja miała miejsce w latach 1986–1988, a wycofana została z obiegu z dniem denominacji, która miała miejsce 1 stycznia 1995 roku. Decyzja o jej wycofaniu została podjęta przez prezesa Narodowego Banku Polskiego i ogłoszona w rozporządzeniu z dnia 18 listopada 1994 roku.
Awers monety
Awers monety 1 złoty wzór 1986 przedstawia w centralnym punkcie godło Polski, którym jest orzeł bez korony. Jest to symbol narodowy, który odzwierciedla suwerenność i tożsamość państwową. Poniżej orła znajduje się rok bicia monety, a dookoła umieszczony jest napis „POLSKA RZECZPOSPOLITA LUDOWA”. Dodatkowo, pod łapą orła umieszczono znak mennicy w Warszawie, co potwierdza autentyczność oraz pochodzenie monety.
Rewers monety
Rewers monety zdobi cyfra „1”, co wskazuje na nominał monety. Poniżej tej cyfry umieszczono napis „ZŁ”, będący skrótem od słowa „złoty”. Całość otacza gałązka laurowa, która jest przepleciona wstążką na środku. Takie elementy mają na celu nie tylko dekorację, ale również nadanie powagi i szacunku dla waluty oraz jej wartości.
Produkcja i nakład
Monetę bito w Mennicy Państwowej w Warszawie na krążku wykonanym z alupolonu. Jej średnica wynosiła 25 mm, a masa – 2,2 grama. Rant monety był ząbkowany, co utrudniało jej fałszowanie oraz zwiększało walory użytkowe. Projektantami awersu byli Stanisława Wątróbska-Frindt, natomiast rewers zaprojektowali Josef Koreň i Anton Hám. W latach produkcji nakłady monety były różne, a bicia stemplem lustrzanym miały miejsce na początku lat 90. XX wieku w ramach emisji zestawów rocznikowych monet PRL.
Nakłady roczne monety
Nakłady monety różniły się w poszczególnych latach produkcji. Były one znacznie większe niż w przypadku wcześniejszych wzorów złotówek, co przyczyniło się do jej powszechnego użycia i rozpoznawalności. Warto zaznaczyć, że zmiany nakładów mogą być dokumentowane w różnych katalogach numizmatycznych, co czyni tę monetę interesującym obiektem dla kolekcjonerów.
Porównanie z innymi wzorami
Moneta 1 złoty wzór 1986 była podobna do swoich poprzedników. Rewers oraz średnica były identyczne jak w przypadku monet wzoru 1957 oraz 1949. Zmianie uległ jedynie awers, co wskazuje na ewolucję projektowania monet w Polsce. Z biegiem czasu moneta została zastąpiona nowym modelem – złotówką wzór 1989, która zachowała ikonografię awersu i rewersu, jednak zmniejszyła swoje średnicę i masę.
Wersje próbne
Wśród tej serii monet istnieją także wersje próbne. Najbardziej znana jest wersja wykonana w niklu z wypukłym napisem „PRÓBA”, wybita w nakładzie jedynie 500 sztuk w roku 1986. Katalogi numizmatyczne informują również o istnieniu innych wersji próbnych technologicznych wykonanych w miedzioniklu w latach 1983–1984 oraz miedzioniklu bez napisu „PRÓBA” (w latach 1983 i 1985), jednak ich nakład pozostaje nieznany.
Zakończenie
Moneta 1 złoty wzór 1986 jest nie tylko ważnym elementem polskiej numizmatyki, ale również ciekawym dowodem na zmieniające się podejście do projektowania monet w Polsce. Dzięki swojej unikalnej symbolice oraz estetyce stała się przedmiotem zainteresowania zarówno kolekcjonerów, jak i osób ceniących historię kraju. Choć wycofana z obiegu wiele lat temu, nadal pozostaje istotnym elementem polskiego dziedzictwa monetarnego oraz kulturowego.
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).